Programma 5. Veiligheid

Financiële ontwikkelingen bestaand beleid (leereffecten jaarrekening en TB1)
1.1 Vervallen inkomsten subsidie Cyber
De incidentele subsidie (2024-2025) Cyber (Regionaal Samenwerkingsverband Integrale Veiligheid) is vanaf 2026 komen te vervallen. De met deze subsidie samenhangende lasten komen daarom ook te vervallen. 

1.2 Invulling taakstelling Omgevingsdienst Haaglanden (ODH)
In totaal  kan de ODH 5,27% (€ 68.000) van de gevraagde 6,2% (€ 80.000) besparen. Voor € 12.000 is de taakstelling niet ingevuld. In het percentage van 5,27% zit ook een aandeel van 3% bezuiniging op ons werkplan voor 2026. Dit betekent dat wij minder uren afnemen. 

1.3 Aanpak jaarwisseling 2026
De kosten voor de aanpak jaarwisseling inclusief de bij de veiligheidsaanpak behorende evenementen (jongerenfeest en centrale lasershows) worden gedekt binnen programma 5 Veiligheid. De kosten voor de veiligheidsaanpak en evenementen nemen jaarlijks aanzienlijk toe. De verwachting is dat de kosten voor de veiligheidsaanpak (exclusief het schadebedrag) oplopen tot bijna € 0,3 mln. in 2026. Voor 2026 is de verwachting dat dit nog binnen de flexibele budgetten (onder andere veiligheid in de stad/wijk) in programma 5 Veiligheid kan worden gedekt. Voor de periode vanaf 2027 is dit niet meer mogelijk. 

1.4 Herinrichting cameratoezicht artikel 151c Gemeentewet / convenant cameratoezicht gemeente en politie Eenheid Den Haag
Cameratoezicht maakt onderdeel uit van het instrumentarium dat wordt ingezet voor een veilig Zoetermeer. Het is één van de middelen in een aanpak om verstoring van de openbare orde te voorkomen of te beëindigen en is hierbij van onmiskenbaar belang. Het cameratoezicht wordt uitgevoerd door de politie. Vanuit de politie wordt gewerkt aan een herinrichting van het cameratoezicht. De raad is hierover via een memo op 17 december 2025 geïnformeerd. Het huidige convenant cameratoezicht is door de politie-eenheid Den Haag effectief per 1 januari 2027 opgezegd. In 2026 wordt een nieuw convenant opgesteld voor de periode 2027 – 2028.  De herinrichting heeft financiële gevolgen omdat een andere financiële verdeling van de kosten tussen gemeenten en politie noodzakelijk is. De huidige financiële verdeling is voor politie niet meer in stand te houden. Op dit moment draagt de politie circa 75% van de  kosten voor het cameratoezicht en de gemeente 25%. Dit wijkt af van de afgesproken kostenverdeling in het huidige convenant cameratoezicht. De afgesproken kostenverdeling in het huidige convenant is dat politie 60% van de kosten draagt en de gemeente 40%.  Vooruitlopend op het nieuwe convenant zijn de kosten voor het cameratoezicht voor 2026 conform de afgesproken kostenverdeling. Voor 2026 worden deze hogere kosten gedekt binnen de flexibele budgetten (veiligheid in de stad/wijk) in programma 5 Veiligheid.  Op dit moment is nog niet duidelijk wat de financiële consequenties van de herinrichting van het cameratoezicht zullen zijn. De verwachting is dat cameratoezicht bij gelijkblijvende aantallen en 24/7 monitoring stijgt tot ongeveer € 0,275 mln. in 2027 en afhankelijk van de financiële verdeling tussen gemeenten en politie vanaf 2028 nog verder oploopt. Binnen de flexibele budgetten van veiligheid in de stad en veiligheid in de buurt is hiervoor onvoldoende financiële ruimte. Dit betekent dat in de toekomst kritisch gekeken moet worden naar de invulling van het cameratoezicht en de keuzemogelijkheden voor de inzettijden (live uitkijktijden) per camera om de kosten te beperken.   

1.5 Invulling taakstelling € 740.000 Veiligheidsregio Haaglanden (VRH)
De VRH is erin geslaagd structureel 1% (omgerekend € 0,119 mln.) van de gevraagde 6,2% te besparen. Incidenteel worden bestemmingsreserves ingezet die voor 2026 en 2027 een besparing van 3% opleveren. Het is nog niet duidelijk of en hoe de opgelegde taakstelling van in totaal € 0,74 mln. structureel wordt gerealiseerd. In het Tweede Tussenbericht 2026 komen wij hierop terug.

1.6 Inzet 4 fte Boa's voor de aanpak van fietsoverlast (fatbikes)
De raad heeft op 23 februari 2026 het 'Actieplan aanpak onveilig gebruik en overlast fatbikes' aangenomen: zie raadsbesluit Actieplan aanpak fatbikes. Dit houdt in dat voor een periode van twee jaar (2026 en 2027) 4 fte boa's extra wordt ingezet. De kosten hiervoor moeten binnen programma 5 Veiligheid  worden opgelost. De begrotingswijziging  voor 2026 en 2027 is na besluitvorming in de raad verwerkt. Omdat in 2026 binnen de totale formatie van team Handhaving vacatureruimte is, kunnen de kosten gedekt worden binnen programma 5 Veiligheid. Voor 2026 is de verwachting dat er voldoende dekking is binnen programma 5 Veiligheid als gevolg van de vacatureruimte. Voor 2027 is dit niet het geval. De inzet van 4 fte boa voor de aanpak van fietsoverlast heeft op dit moment als logisch gevolg dat op andere gebieden minder inzet wordt gepleegd zolang niet alle vacatures zijn ingevuld. 

Onvermijdelijke ontwikkelingen
2.1 Financieringssystematiek Omgevingsdienst Haaglanden (ODH)
In 2026 gaat de ODH verder aan de slag met de herijking financieringssystematiek. Dit kan zowel positief als negatief uitvallen met betrekking tot de deelnemersbijdrage. De exacte omvang hiervan is nog onbekend.

2.2 Financieringssystematiek Veiligheidsregio Haaglanden (VRH)
Ook binnen de VRH wordt gewerkt aan de herijking van de financieringssystematiek. Sinds 2015 gebruikt de VRH een verdeelmodel voor gemeentelijke bijdragen, gebaseerd op toenmalige risico’s en voorzieningen. Dit model is sindsdien niet geactualiseerd, terwijl de dienstverlening steeds meer regionaal is georganiseerd en het gemeentefonds in 2023 is herzien.

Beleidswijzigingen/nieuw beleid
Niet van toepassing.

Aanpassen effectindicatoren
Niet van toepassing.

Terugvordering juridische kosten
De Hoge Raad heeft op 25 november 2025  uitspraak gedaan over het cassatieberoep over Sterigenics. Dit heeft niet geleid tot een veroordeling. Het is op dit moment niet aan te geven in hoeverre en of ons verzoek tot terugvordering van juridische kosten wordt gehonoreerd. (zie raadsmemo van 24 februari 2026 Terugvordering juridische kosten Sterigenics Zoetermeer - iBabs Publieksportaal)